|

|
.
|
THIỀN trong T̀NH YÊU
và CÔNG VIỆC
Nguyên
tác: Everyday Zen — Love & Work
Tác giả:
Charlotte Joko Beck — Biên tập: Steve Smith
Dịch Việt:
Lương Thanh B́nh |
|
 |
|
 |
NỘI DUNG
Lời tựa
Cảm tạ
01 Giai đoạn khởi đầu
Giai đoạn khởi
đầu thực tập Thiền.
Tu tập vào phút
giây hiện tại này.
Thẩm quyền.
Gọng kềm của Sợ
hăi.
02 Tu Tập
Tu tập th́ không
phải là.
Tu tập là ǵ?
Ngọn lửa của sự
Chú tâm.
Thúc đẩy cho Kinh
nghiệm tự chứng.
Cái giá cho sự Tu
tập.
Phần thưởng cho
sự Tu tập.
03 Cảm Giác
Khả năng tự chế
(hay Ḷng Khoan dung/Chịu đựng).
Mở ra chiếc hộp
kỳ bí.
“Đừng Giận dữ.”
Nỗi Sợ hăi không
thật.
Không Hy Vọng.
T́nh Thương.
04 Những mối quan hệ.
T́m kiếm.
Tu tập với mối
quan hệ.
Kinh nghiệm và
Cách cư xử.
Những mối quan hệ
không có kết quả.
Những mối quan hệ
không phải chỉ dành cho người và người.
05 Khổ Đau
Nỗi Khổ đau có
thật và Khổ đau không thật.
Sự từ bỏ (Buông
xả).
Không sao cả.
Thảm họa.
Tâm Quan sát.
06 Lư Tưởng
Trăi qua Hoàn
cảnh.
Khát vọng và Kỳ
vọng.
Thấu suốt Thượng
tầng kiến trúc.
Tù nhân của Sợ
hăi.
Kỳ Vọng to lớn.
07 Giới Hạn
Đường phân cách
mơng manh.
Tiểu bang New
Jersey không tồn tại.
Tôn Giáo.
Giác Ngộ.
08 Sự Lựa Chọn
Từ Vấn đề đến
Quyết định.
Bức Ngoặc.
Đóng lại Cánh
cửa.
Sự Ủy Thác.
09 Sự Phục Vụ
Ước nguyện của
Anh Chị (sẽ được) Hoàn tất.
Không Đổi Chác.
Dụ ngôn về
Mushin.
Notes
Lời tựa
Phương thức sống thành công
có nghĩa là, sự vận hành luôn luôn suông sẽ trong lănh vực của T́nh yêu
và Công việc (hay c̣n gọi là T́nh yêu và Sự nghiệp), Sigmund Freud đă
từng công bố như vậy. Nhưng phần lớn những phương thức dạy Thiền đều
bắt nguồn và tuân thủ theo những truyền thống và lề lối sinh hoạt của
những tu viện. Lối sinh hoạt này hoàn toàn khác biệt hẳn so với cuộc
sống thế tục — thế giới của lăng mạn, đam mê, trữ t́nh, hôn nhân, gia
đ́nh, công ăn việc làm, và tương lai. Có những thiền sinh phương Tây,
đă từng tu tập sống theo nề nếp của tu viện trong một thời gian (theo
khóa tu học hay ẩn cư ngắn hạn); thế nhưng phần nhiều trong những người
này, sau khi trở về đời sống thế gian, họ vẫn để tâm lơ đăng trong những
sự việc hàng ngày như những người khác; chẵng hạn như là: khi giao tiếp,
thay tả cho em bé, buôn bán nhà cửa, t́m một việc làm khá hơn. Bởi v́
sao? V́ bởi, những thiền viện đă từng huấn luyện những thiền sinh như
trên, luôn luôn muốn bảo tồn đường lối của tông phái ḿnh một nét huyền
bí và một sắc thái riêng biệt.
Những chiếc đạo bào, những
mái đầu cạo nhẵng, và những buổi nghi lễ truyền thống trong tu viện đă
làm tăng thêm cái ấn tượng về sự khác biệt giữa đời sống trong tự viện
và đời sống thế tục. Thay v́ ngược lại, chính phương pháp tu tập trong
tu viện nên được áp dụng ngay trong cuộc sống thế gian này. Có như thế,
Thiền sẽ làm cho cuộc đời của hành giả càng trở nên hoàn hảo hơn. Vă
chăng v́ h́nh ảnh và sự chứng ngộ của những bậc Tổ sư ngày trước đều
được ghi lại trong sách vỡ, luôn xảy ra từ những già lam, thiền đường;
cộng thêm vào đó, những vị giáo thọ ngày nay truyền dạy phương pháp tu
tập với một lề lối xưa cũ; họ không thể nào nói lên được sự áp dụng của
phương pháp tu tập Thiền vào ngay những vấn đề luôn luôn xảy ra trong
cuộc sống phương Tây trong thế kỷ hai mươi này. V́ thế, vô t́nh họ trở
thành người đang khuyến khích các hành giả nên trốn chạy từ các trở
ngại, các vấn đề trong cuộc đời, dưới cái chiêu bài là đi t́m kiếm những
kinh nghiệm về tâm linh hay sự giải thoát. Nếu Thiền muốn hội nhập vào
phong tục Tây phương, th́ nó cần phải có những thành ngữ một cách Tây
phương. Thay v́ “bửa cũi, gánh nước” th́ nó phải trở thành “ân ái với
người ḿnh yêu, lái xe trên xa lộ.”
Cho đến khi nào người ta nổ
lực thức tỉnh về tự thân ḿnh và cuộc sống của ḿnh như-nó-là – đối diện
với phút giây hiện tại – th́ tinh thần của Thiền sẽ hiện hữu. Bên lề
một con đường êm lặng ở vùng ngoại ô chưa được phát triển của San Diego,
trong một ngôi nhà nhỏ vẫn chưa hoàn tất, Charlotte Joko Beck đang nổ
lực đưa vào đời sống thế tục một phương pháp Thiền “thiết thực và sống
động”, đương đầu thẳng với t́nh cảm thế gian, khát vọng, căng thẳng, cơn
thăng trầm của đời sống.
Joko Beck là một trong những
thiền sư đầu tiên của ḍng Thiền Hoa Kỳ. Bà được sinh ra ở New Jersey
và được giáo dục ở trường âm nhạc Oberlin; lập gia đ́nh (theo họ của
chồng là Charlotte) và có con cái. Sau khi hôn nhân không tṛn vẹn, bà
sống tự lập với các nghề như cô giáo, thư kư, và phụ tá phân khoa của
một trường đại học lớn để chăm sóc bốn ngườn con. Măi đến tuổi bốn
mươi, bà mới bắt đầu tu tập Thiền với lăo sư Taizan Maezumi (Sensei)
theo tông Lâm Tế ở Los Angles, sau đó bà thực tập theo lăo sư Bạch Vân
và lăo sư Soen Nakagawa theo tông Tào Động. Trong nhiều năm, bà phải
luôn luôn đi lại trên tuyến đường từ San Diego to Los Angles thiền
viện. Chính nhờ tính cần cù và ḷng kiên tŕ bẩm sinh đă giúp bà tiến
bộ vững vàng và đều đặn trên con đường tu tập Thiền. Do nhân duyên (bà
đă từng là giáo viên) bà dần dần đi vào con đường của một giáo thọ. Rất
nhiều thiền sinh t́m thấy nơi bà một nền tảng vững chắc trong sự tu tập,
một sự trong sáng trong sự truyền đạt và một sự cảm thông trong lối giao
tiếp. Để rồi sau đó, Joko đă trở thành người kế thừa đời thứ ba của
thiền sư Maezumi vào năm 1983. Bà đă về sống và dạy ở
San Diego Thiền viện.
Là một người đàn bà Tây
phương bắt đầu sự tu tập ở vào giai đoạn nửa cuộc đời, Joko không bị
ràng buộc bởi những giới hạn của phong tục, tập quán của ḍng Thiền Nhật
bản. Bà không có những kỳ vọng lớn lao hay những hănh diện từ nơi xuất
thân, bà giảng dạy một lối Thiền rơ ràng theo đường lối Nguyên thủy –
không có ǵ đặt biệt. Từ khi bà tu ở thiền đường San Diego, bà không
c̣n cạo tóc và rất ít khi mặc đạo bào và mang đănh. Bà muốn phát triển
phương pháp tu tập của Thiền đường này, vừa bảo tồn được sự tuân thủ
giới luật, mà cũng vừa uyển chuyển thâm nhập tự nhiên vào bản tính và lề
lối sống thế gian của người bản xứ.
Những buổi pháp thoại của
Joko là sự tiêu biểu cho đường lối tu tập của thiền viện, vừa đơn giản
nhưng rất hiệu quả mà không thiếu yếu tố áp dụng thực trạng của cuộc
đời. Đời sống của bà là một thí dụ điển h́nh cho cuộc đấu tranh đầy
gian khổ, thăng trầm của thế gian. Những kinh nghiệm cá nhân đă được bà
đưa vào thực tiễn để tháo gở những gút mắc, giao động cho các thiền
sinh. Phương pháp dạy của bà đặt nặng về thực dụng tu tập trong đời
sống để đi đến Tuệ giác hơn là t́m cầu một kinh nghiệm tịch tĩnh. Bà
nhận biết rơ ràng rằng, sức mạnh tâm linh khi được phát triển không tự
nhiên sẽ không mang đến một đời sống lành mạnh và nhân ái (đôi khi c̣n
trở nên tệ hại hơn). Bà không tán thành một con đường tắt trong sự tu
tập. Bà khuyến khích một phương pháp đúng đắn nhưng vững chăi và đều
đặn, giúp cho thiền sinh có đủ thời gian phát triển tùy theo căn cơ của
mỗi người. Mỗi người phải biết giải quyết và đương đầu với Nghiệp quả
(những rút mắc, nan đề) hiện tại của ḿnh, để cho tâm ḿnh vững mạnh hơn
để đương đầu với những thử thách lớn hơn, thay v́ tránh né vấn đề.
Elihu Genmyo Smith, một thiền sinh của bà đă một lần mô tả về sự phân
tích của bà:
Có một cách tu tập khác mà
tôi gọi là “làm việc với mọi vấn đề (Cảnh trần),” trong đó bao gồm: t́nh
cảm, suy nghĩ, căm xúc, và cảm giác (hay gọi khác là: Thân, Thọ, Tâm, và
Pháp). Thay v́ chúng ta đè nén hay là ngăn cách chúng bằng lối dùng Tâm
của chúng ta như một bức tường sắt; hay là nhàm chán chúng với khả năng
tập trung; mà ngược lại là, chúng ta trực diện với chúng. Chúng ta phát
triển khả năng Tỉnh giác đối với những ǵ đang xảy ra trong từng sát na
thời gian. Từng tư tưởng phát sinh rồi diệt đi, từng t́nh cảm mà chúng
ta đang kinh nghiệm được v.v.. Thay v́, chúng ta gom Tâm vào một đề mục
(hay một đối tượng Tâm), sự nhận thức toàn diện là đối tượng của chúng
ta.
Vấn đề được đặt ra là, chúng
ta tỉnh giác đối với những ǵ xảy ra “bên trong” và “bên ngoài”.
Khi tọa thiền, chúng ta
cảm được nó là cái ǵ, và chúng ta cứ để nó vận hành theo đường lối của
nó, chúng ta không muốn bám níu nó, phê phán nó, hoặc là xua đẩy nó.
Càng nhận diện được một cách rơ ràng thực chất của các Trần, chúng ta
càng phát triển khả năng quán sát chúng một cách tự nhiên hơn.
Với nhân sinh quan b́nh đẳng,
Joko luôn luôn nghĩ ḿnh chỉ là một người hướng đạo hơn là một đạo sư,
bà chối từ tất cả mọi h́nh thức tôn sùng của mọi người. Bà chỉ muốn
chia xẽ những kinh nghiệm khó khăn trong đời ḿnh, làm tiền đề để khích
lệ các thiền sinh tự t́m cho ḿnh một lối hành xử riêng khi đối diện vấn
đề trong cuộc đời.
Những tài liệu trong quyển
sách nhỏ này được chọn lọc ra từ những buổi pháp thoại, những lần tu
học, hay từ những buổi nói chuyện thường lệ mỗi sáng thứ bảy. Trong
đây, Joko thường nhắc đến Tọa thiền, Tăng già, Chánh pháp (Sự thật, Chân
lư). Những khóa tu học thường hay kéo dài từ hai cho tới bảy ngày, được
hướng dẫn trong êm lặng, ngoại trừ thời gian tŕnh pháp giữa giáo thọ và
thiền sinh. Bắt đầu thật sớm mỗi ngày, từ tám giờ hoặc nhiều hơn cho
tọa thiền. Sự tu tập là một thử thách lớn lao đối với mỗi thiền sinh về
lẫn thân và tâm trong quá tŕnh xây dựng khả năng Tỉnh thức.
Joko có rất ít nhẫn nại đối
với những phương pháp huấn luyện tâm một cách lệch lạc, dễ duôi, hay là
đốt giai đoạn (tu tắt). Bà thường hay nhắc đến một câu thơ trong Trung
Dung Lục: “Trên
một cội cây héo tàn, có một bông hoa đang nở.” Bà so sánh nó với:
Khi sống được với từng sát na của bản thể đời sống, bản
ngă sẽ dần dần bị phân hóa, tạo điều kiện cho một đời sống hoàn thiện
nảy sinh.
Joko đang đi trước chúng ta trên con đường này, với những lời lễ đơn
giản nhưng vẫn diễn tả được những ǵ lạ thường, hướng dẫn chúng ta trên
bước đường một cách khéo léo thô sơ nhưng không kém phần duyên dáng.
Cảm tạ
Rất nhiều thiền sinh và bạn
của Joko khích lệ để tạo dựng ra quyển sách này, giúp cho công việc của
tôi trở thành một công tác t́nh thương. Tôi không thể nào tỏ hết được
ḷng biết ơn đối với những người mà tôi không biết hết, đă bỏ công đánh
chữ những buổi pháp thoại của Joko ra giấy. Ở giai đoại sơ khởi, có sự
động viên của Rhea Loudon, sự cổ vơ và nói chuyện với Larry Christensen,
Anna Christensen, Ehihu Genmyo Smith, và Andrew Taido Cooper gầy dựng
nội dung của quyển sách. Sự cố vấn của Arnold Kotler ở Parallax Press
về những điểm quan trọng. Elezabeth Hamilton đă nhiều năm điều hành hữu
hiệu trung tâm Thiền San Diego, với biết bao thời gian và tâm huyết.
Người cộng sự của tôi, Christopher Ives, là nguồn cung cấp tài liệu quí
giá, cũng như giúp đỡ tinh thần. Giáo sư Masao Abe với hiểu biết thâm
sâu đă giúp tôi trong giai đoạn cuối của quá tŕnh. Pat Padilla luôn
luôn vui vẽ công việc thư kư. Sự giúp đỡ của bà thật quan trọng. Lenore
Friedman đă cung cấp bức tranh của “Joko và Giáo Dục”, trong “Buổi gặp
mặt với người đàn bà phi thường: Giáo thọ tu Phật ở Hoa Kỳ” (Boston và
London: Shambhala, 1987) đă giúp tôi viết phần Lời tựa.
Chính cái tầm nh́n của John
Loudon ở Harper & Row là yếu tố tối hậu cho việc tạo ra cuốn sách này là
khả thi. Cùng với người giúp việc của ông, cô Kathryn Sweet, đưa quyển
sách này đến nơi chốn. Nhờ có t́nh bạn thân thương và sự giúp đỡ của họ
mà thành công trong quá tŕnh xuất bản.
Hơn tất cả, tôi ghi ơn về mọi
mặt đối với Joko, trong mọi lănh vực, từ cách xử tiếp tử tế, kiên nhẫn
khi giúp tôi viết bản thảo, cho đến sự vụng về của trên con đường tu tập.
Steve Smith Berkeley, CA
February 1988
Ghi chú của BBT:
Dưới đây là địa chỉ
của Thiền sư Charlotte Joko Beck tại
Trung Tâm Thiền San
Diego:
Zen Center of San
Diego
2047 Felspar,
San Diego, CA 92109
(858) 273-3444
Teachers:
Charlotte Joko Beck
Elizabeth Hamilton
Ezra Bayda
 |